Haber: Berfin BAYSAN - Kamera: Özgür ŞENGÜL

(İZMİR) - Kurban Bayramı öncesi, İzmir Kemeraltı Çarşısı’nda şeker ve çikolata satışları geçen yıllara göre düştü. Artan maliyetler nedeniyle fiyatların yükseldiğini, vatandaşın alım gücünün zayıfladığını söyleyen esnaf, "Artık 100 liralık almaya başladılar. 15-20 tane bir şey geliyor” dedi. Yurttaşlar da bayram alışverişini bütçelerine göre yapmak zorunda kaldıklarını dile getirdi.

Kurban Bayramı yaklaşırken bayram ikramlıklarına yönelik alışveriş hareketliliği, bu yıl beklentilerin altında kaldı. İzmir Kemeraltı Çarşısı’nda esnaf, ekonomik koşullar nedeniyle şeker ve çikolata satışlarının geçen yıllara göre azaldığını belirtirken, vatandaşlar da artan fiyatların bütçelerini zorladığını ANKA Haber Ajansı’na anlattı.

Kemeraltı Çarşısı’nda esnaflık yapan Kemal Kutucu, bu yıl şeker satışlarında ciddi bir durgunluk yaşandığını ifade ederek, "Bu sene farklı bir yıl yaşıyoruz. İnsanlar herhalde biraz ekonomik yönden güçsüz olduğu için şeker de daha lüks bir tüketim maddesi. Onun için pek tüketime yanaşmıyorlar. Geçen sene daha fazla bir tüketim vardı. Şu anda yok. 2 bin 280 liradan başlıyor şeker fiyatları. Şekerin markasına göre değişiyor, yükseliyor. Valla artık 100 liralık almaya başladılar. 15-20 tane bir şey geliyor” dedi.

Esnaf Bilgehan Uçar da geçen yıla göre fiyatların yaklaşık yüzde 50 arttığını, satışların da aynı oranda düştüğünü belirterek, “Bu senenin tadı tuzu yok. Hani insanlar çok nadir bir şekilde şeker alıyorlar. Büyük marketlerin geçen bayramda elinde kaldığından bu sene hepsini düşük fiyatlarda veriyorlar. Verdiği için de buraya yansıyor. Şu anda en ucuz şeker 240 lira, yarım kilo zoraki alıyorlar yani. Çok nadir yani. Bu bayram Allah herkesin yardımcısı olsun. Artı esnafın daha çok yardımcısı olsun yani. Tabii geçen sene ile bu sene arasında yüzde 50 lira fark var, düşüş var yani. Geçen sene daha hızlıydı, daha seriydi. Artık bu senenin paranın değeri kalmadı yani. Bugünkü değerlere bakarsan 200 lira, 20 lira oldu” diye konuştu.

ÇARŞIDA DÜKKANLAR BOŞ KALDI

Uçar, bayram öncesi olmasına rağmen dükkana kimsenin uğramadığını, dükkanların boş kaldığını belirterek, şunları kaydetti:

"Eskiden büyük şirketler falan hani çikolata yaptırırdı, ikram ederlerdi. Bu sene hiçbir şey ikram etmiyorlar. Dükkanlarına ikramlık koyarlardı, hiç kimse bir şey koymuyor. Şu anda çarşıda en azından şu saatte bin tane insan olması lazım. Gördüğün gibi 5-6 insan var. Tek tük. Buyur. Kaç kişi var? Bir kişi var. Şu anda içeride 10 kişi olması lazım yani. Burada da 5-6 kişi olması lazım. Sıfır. Allah yardımcımız olsun yani. Zor yani. Nedeni fiyatların yükselişi. Artı herkes kafasına göre zam yaptığında devletin önlemi yerde kalıyor. Petrol diyorlar, petrole bahane buluyorlar. Dolar diyorlar, dolar aynı yerde sayıyor. Ama şeker veya malzeme hiçbir yerde durmuyor yani. Her gün 5 lira, 3 lira, 5 lira, 3 lira. Şimdi bunu biz alıyoruz 3 liraya. 3 gün sonra bayram fırsatçısı biliyor ya toptancısı, 5 liraya çıkarıyor. ‘Nasıl olsa mecburen alacak’ diyor. Aldığı için. Onun için de biz de zorlanıyoruz yani. Yani tadı yok, tuzu yok. Yani hiçbir şeyin yok yani. Allah yardımcımız olsun. Gelecek sene daha kötü olacak. Daha da kötüye gideceğiz yani. Allah bize acısın."

Bayram alışverişi için Kemeraltı Çarşısı’nda şeker alan Yılmaz Şan, “Şeker fiyatları normal. Ben iyisini aldım. Çikolatalısını aldım ama daha düşük olan fiyatlar da var" dedi. 580 liralık aldığını, daha düşük fiyatlı şekerlerin de bulunduğunu söyleyen Şan, "Eskiden bunun yarısını 150 liraya alıyordum. Şimdi 600 lira. Ben bir emekliyim. Ben 2015’te emekli olduğumda asgari ücretten yüzde 60 fazla alıyordum. Şu an kaç para alıyorum biliyor musun? Sorsanıza. Asgari ücretin altında alıyorum. Ben hayatta bir daha vermem, zaten vermedim de. Yani düşünebiliyor musunuz? Yüzde 60 fazla alıyordum. Ve ben emekliyim, 59 yaşındayım. Pazar günleri gidiyorum çalışmaya. Yani sabah 7’de çalışıyorum. Gece saat 1’e kadar çalışıyorum, para çıkarmak için. Ha bunu da kendime almıyorum, anneme alıyorum. Bak ben kendime alsam daha düşük alırım. Annem çikolatalı istediği için onun maaşı yetiyor. Kocasından aldığı için ben kendime alamıyorum” ifadelerini kullandı.

Şeker fiyatlarının yüksek olduğunu dile getiren Sebahat Serbest, “Şimdi şu an çok pahalı. Ben bile düşünüyorum hani hangilerini alayım da hani hepsini alamadım. Geçen sene mesela daha türlü hem şeker hem lokum alıyordum ama bu sene yani gerekli olanları sadece aldım. Bütçem 2-3 bin falan öyle ama hepsini alamadım yani istediklerimi. Normalde yani başkasını istiyordum ama fiyata bakmam lazımdı işte. Ucuz uygun şeyleri aldım. Ya maaşa da zam gelse iyi olacak. Çalışıyorum ama param yetmiyor. O yüzden hani seçerek alıyoruz” diye konuştu.

BAYRAM İKRAMİYESİ YETERSİZ KALDI

“Valla bana başkaları yardım etti ondan alıyorum. Kendi paramla alamıyorum. O kadar basit” diyen bir yurttaş devletin emeklilere verdiği 4 bin liralık bayram ikramiyeleri için, “Onu alsın. İstiyorlarsa iade edebilirim. Hemen anında. Hiçbir faydası yok. Bir şeker burada kaç para? Bu adamlar da bedavaya çalışıyor. Biz de bedavaya yaşamışız bu yaşa kadar. 80 yaşındayız, bedavaya yaşıyoruz” dedi.