Haber: Ahmet ÜN / Kamera: Mehmet Mucahit CEYLAN

(DİYARBAKIR) - Her ramazan ayı öncesi gıda ürünlerine zamlar bu yıl da gündeme geldi. Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) Başkanvekili Alican Ebedinoğlu, Ticaret İl Müdürlükleri, Tarım ve Orman İl Müdürlükleri ve belediyelerin denetimlerini artırması gerektiğini belirterek, “Denetim yetkisi ticaret il müdürlüğümüzde, belediyelerde ve tarım il müdürlüğünde. Özellikle gıda denetimi ve fiyat tespit fiyatların denetlenmesi gibi. Bu noktada mutlaka üç kurumumuzun da hassasiyetle özellikle bu süreçte dikkat etmeleri gerekiyor” dedi.

Ramazan, 19 Şubat'ta başlayacak. Ramazan öncesinde temel gıda ürünlerine zamlar gündeme geldi. TESK Başkanvekili ve Diyarbakır Esnaf Sanatkarlar Odaları Birliği Başkanı Alican Ebedinoğlu, fahiş fiyatların önüne geçilmesi için ramazan ayı öncesinde temel gıda fiyatlarının denetlenmesi gerektiğini bildirdi.

Ebedinoğlu, ANKA Haber Ajansı'na yaptığı açıklamada, ramazan ayının bereket ayı olduğunu ifade etti. Ramazanın gelmesiyle birlikte bazı kesimlerin yaptığı zamları bütün esnaf ve tüccara yüklemenin doğru olmadığını söyleyen Ebedinoğlu, "Tabii ki esnafımız duyarlıdır. Bu noktada yani ramazan geliyor diye fahiş fiyatlarda ürün satacağına zaten inanmıyoruz ama 100 kişi içerisinde bir kişi de bunu yaptığı zaman tamamen bütün teşkilata maalesef mal oluyor. Tabii ki bunların önlenmek için bütün yetkili kurumlarımız var. Evet, denetim yetkisi her ne kadar birliklerimizde ve odalarımızda olmasa bile denetim yetkisi ticaret il müdürlüğümüzde, belediyelerde ve tarım il müdürlüğünde, özellikle gıda denetimi ve fiyat tespit, fiyatların denetlenmesi gibi. Bu noktada mutlaka üç kurumumuzun da hassasiyetle özellikle bu süreçte dikkat etmeleri gerekiyor” diye konuştu.

“Bunun karşısında olacağız ve olmaya da devam ediyoruz”

Denetimlerin sıklaştırılması gerektiğini söyleyen Ebedinoğlu, şunları kaydetti:

“Zammı 100 kişiden bir kişi yaparsa da bu teşkilatın adını kirlettiği için biz de buna müsamaha etmek istemiyoruz ve biz de bunun karşısında olacağız ve olmaya da devam ediyoruz. Örneğin İstanbul Gıda Toplantıcıları Sitesi güzel bir açıklama yaptı geçen gün. Özellikle temel gıda fiyatlarında, bakliyat fiyatlarında artış yapılmayacağını ramazan ayına kadar açıkladılar. Yani ben aynı duyarlılığı inşallah bizim toptancılarımızdan da istiyorum. Gerçi ulusal marketler bu konuda gaddar davranıyor. Maalesef bir üründe eğer indirim yapıyorsa 10 üründe de fiyatlarını fahiş bir şekilde satmaya çalışıyor. Bunların denetimleri zaten tespit edilmiş durumda. Şu çağrıyı da yapmak istiyorum. Vatandaşımızın yerel esnaftan alışveriş yapması demek en azından o esnafın ayakta kalması ve yüksek fiyatlarda ürün satmaması anlamına gelmektedir. Çünkü biz birbirimizi desteklemezsek burada her gün sıcak parayı zincir marketler alıp götürüyor. Bu noktada da bizim esnafımız hassastır. Hassasiyet içerisinde inanıyorum ki davranacaktır. Ramazan ayında hiç kimse bu günaha girmeyecek diye düşünüyorum.”

“Perakende yasası güncellenmeli”

Zincir marketlerin tüketiciyi aldattığını savunan Ebedinoğlu, bunun önüne geçilmesi için parakende yasasının güncellenmesi gerektiğini belirerek, şöyle konuştu:

“Zincir marketler önce fabrikalarla anlaşıyorlar. Diyelim ki bir iki üründe vitrine indirim olarak çıkarıyor ön plana. Siz markete girdikten sonra indirimli ürün almaya çalışıyorsunuz. Ancak aklınıza başka bir şey geliyor. Öbür ürünlerde de fiyata bakmadan alışveriş yapmak zorunda kalıyorsunuz. Yani burada tüketiciyi de aldatan bir anlayış içerisinde maalesef ulusal marketler. Onun için yerel perakende yasasının çıkması gerekiyor bu denetimlerin hızlanması, ulusal marketlerin bu fahiş fiyatlarla ürün satmaması için. Yerel marketlerin, yerel zincir marketlerin, küçük bakkallarımızın, marketlerimizin bunlarla yarışabilmesi için bu yasanın çıkması gerekiyor.”

“Hem istihdam konusunda darbe alıyoruz hem de günlük sıcak parayı bölgeden alıp götürüyorlar”

Yerel esnafa sahip çıkılması gerektiğini bildiren Ebedinoğlu, konuşmasını şu sözlerle sürdürdü:

“Bir denge sağlanmazsa tüketici burada aldatılmış olacaktır, tüketici mağdur olacaktır. Yani bir an önce inşallah Meclis'te bu yasanın çıkması için zaten mücadele içerisindeyiz. Burada da siyasetçilerimize ben bir kez daha sesleniyorum. Mutlaka perakende yasasının bir an önce çıkması gerekiyor. Perakende yasası demek, hakkın ve hakkaniyetinin ortaya gelmesidir. Çünkü büyük küçüğü yutuyor. Bakkal sayımız 10 yıl önce 5 bin 700 iken bugün 2 binlere inmiş durumda. Yani onun için burada hem istihdam konusunda darbe alıyoruz hem de günlük sıcak parayı bölgeden alıp götürüyorlar. Maalesef ilimizden götürüyorlar. Ve hiçbir yatırımları da yok. Yani bir istihdam katkısı da yok. Yani onun için bu noktada vatandaşlarımızın da yerelden kendi esnafına sahip çıkması gerektiğine inanıyorum"

“750 bine yakın basit usuldeki esnafımız maalesef deftere tabi tutuldu”

Son bir yılda Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın esnafa ciddi yükler getirdiğini söyleyen Ebedinoğlu, kayıt dışının kayıt altına alınmasını talep ettiklerini, oysa şu anda kayıt altında olan esnafın ezildiğini kaydetti.

Ebedinoğlu, şöyle devam etti:

"Neden eziliyor? Örneğin bu sene çıkan yasayla 1 Ocak'tan itibaren 750 bine yakın basit usuldeki esnafımız maalesef deftere tabi tutuldu. Yani düşünün bir ayakkabı boyacısı eğer bir ip satıyorsa ve ayakkabı bağcığı satıyorsa bu alışverişe girdiği için basit usulden gerçek usule deftere tabi oldu. Küçük bir büfe ürün alıp sattığı için basit usulden deftere tabi oldu. Zaten bunlar ayakta kalabilmek için mücadele ediyor. İstidam sağlayabilmek için ayakta duruyor. Maliye Bakanlığı'na biz bu konuda raporumuzu sunduk. Burada gerçekten hiçbir şekilde ciddi anlamda cirosu olmayan birçok meslek şu anda deftere tabi tutuldu. Bu sektörden basit usulden vergi deftere tabi olan birçok esnaf şu anda kapatmaya başladı. Bir sosyal devlet anlayışlı devreye girmesi lazım. Çünkü sosyal devletin en önemli sorumluluklarından bir tanesi kendi vatandaşına aş iş öğretmektir. Şu anda esnaf iş yerini kapatıp işsiz kalıyor. Yarın İŞKUR müdürlüğüne müracaat edip iş arayacaktır bu insanlar. Yani bunların ayakta kalması için Maliye Bakanlığı’nın mutlaka bu son almış olduğu vergi kararını gözden geçirmesi gerekiyor. Aksi takdirde biz bu sene ciddi anlamda kapanışlarla karşı karşı kalacağız.”