(İSTANBUL) - TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, bugün büyük çatışmalar, savaşlar ve iç çatışmalarda, ülkelerin ve şehirlerin yok edildiği büyük bir türbülansın içerisinden geçildiğini belirterek, "Kaybedilen sadece canlar, insanlar değil, kaybedilen sadece fiziki yapılar değil, aynı zamanda bu savaşlar, iç savaşlarla birlikte kaybedilen en önemli varlıklarımızdan birisi dünyanın kültür mirasıdır" dedi.
Kuruluşunun 100. yılını kutlayan Milli Saraylar Başkanlığı'nca, Dolmabahçe Sarayı'nda, "Milli Saraylar'ın Yüzyılı" isimli uluslararası sempozyum düzenlendi.
Sempozyumun açılışında konuşan TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Versailles Sarayı'nın, St. Petersburg Sarayı'nın, Çin'in o eski milattan önceki dönemden kalan sarayının ihtişamının, Topkapı Sarayı'nın sadeliği içerisindeki ihtişamının, Dolmabahçe Sarayı'nın, kendi döneminin bütün özelliklerini ortaya koyan ihtişamının yeni eserlerde yer almadığını belirterek, "Bu bakımdan eskinin korunması, saraylarımızın, tarihi eserlerimizin, korunması sadece bir mirasa sahip çıkmak değil; insanoğluna geleceğe dönük bir ışık tutmaktır" diye konuştu. Bunu sağlayabilmenin, insanlığın en temel kültürel sorumluluklarından birisi olduğunu vurgulayan Kurtulmuş, bu eserlerin ortaya çıkarılmasının, sadece kültür ve sanat bakımından bir zenginlik değil, aynı zamanda, siyasettten ekonomiye kadar çok geniş alanda insanlığın eski mirasından dersler çıkarmak için yararlı olduğunu söyledi.
"Eserleri korumak insanlığın gelişmişlik işaretlerinden birisi"
TBMM Başkanı Kurtulmuş, Dolmabahçe Sarayı'nın Süfera, Muayede gibi çeşitli salonlarıyla, Osmanlı'nın devlet yönetiminin geleneklerini içerisinde saklanmış olan yönetim tarzını anlattığını, öğrettiğini ifade ederek, şöyle konuştu:
"Aynı şeyin dünyanın bütün büyük sarayları için de önemli olduğunu ifade etmek isterim. Yine o döneme ait olan alışkanlıkları, kültürü, sanatı, toplumsal ilişkileri, sınıflar arasındaki ilişkileri, siyaset yapma tarzını, insanlar arasındaki ilişkileri, aristokrasiyi, burjuvaziyi, geniş halk kesimlerini, vesaire bütün bunların arasındaki ilişkileri de aslında bu sarayları, bu kültürel mirasımızı takip ederken, gezerken görüyor, şahit oluyoruz. Onun için sadece geçmişin, tarihin korunması ve bugüne anlatılması değil, gelecek nesillere tarihin ve geçmişin göstereceği ilhamın da aksettirilmesi bakımından bu toplantıyı fevkalade önemli gördüğümü ifade etmek istiyorum. Çünkü biliyoruz ki bir yağlı boya eser, bir bina, bir köprü, bir saray, bir sikke, bir kırık vazo, bir kılıç ya da bir başka savaş aracı sadece kendisinden ibaret değildir. Sadece müzayede değeri olan bir eser eser de değildir. Onlar aynı zamanda her bir eser, her bir yapıt, her bir abide, her bir tablet aslında kendisiyle birlikte kendi asrında yaşamış çok sayıda insanın kültürünü de taşıyan ve günümüze getiren önemli araçlardır. Bu araçlara sahip olmak, bu araçları korumak ve bu araçları değerlendirmek de insanlığın gelişmişlik işaretlerinden birisidir. Bunu ayrıca önemli gördüğümüzü de ifade etmek isterim."
"Gazze'de yok edilen camilerin, kiliselerin, tarihi mekanların bir daha yerine nasıl getirilebileceği şüphelidir"
Bir milletin, bir ülkenin, bir dönemin, tarihle, kültürle, sanatla, geçmişle ilgisi ne kadar kuvvetliyse o kadar gelişmiş sayılacağını söyleyen Kurtulmuş, şunları kaydetti:
"Bugün büyük çatışmaların, savaşların, iç çatışmaların, ülkelerin ve şehirlerin yok edildiği büyük bir türbülansın içerisinden geçiyoruz. Kaybedilen sadece canlar, insanlar değil, kaybedilen sadece fiziki yapılar değil, aynı zamanda bu savaşlar, iç savaşlarla birlikte kaybedilen en önemli varlıklarımızdan birisi, dünyanın kültür mirasıdır. Afganistan'daki iç savaşta dünyanın bir daha yerine koyamayacağı nice önemli eserlerin yok edildiğini hepimiz gayet iyi biliyoruz. Şu anda Ukrayna'nın tarihi ve kültürel zenginliklerinin önemli bir kısmının yerle bir edildiği ve bir daha yerine konulmasının da mümkün olmadığını biliyoruz. Aynı şekilde Suriye'deki iç savaşta fevkalade ciddi şekilde kültürel mirasın yok edildiğini ve bunların çoğunun da yerine getirilmesinin mümkün olmadığını görüyoruz. Çok somut bir şekilde, 2 yıl aşkın bir şekilde Gazze'de devam eden İsrail'in soykırımı, sadece insanları öldürmemiş; Gazze'de tarih adına, kültür adına, medeniyet adına ne varsa hepsini yerle bir etmiştir. Gazze'de yok edilen camilerin, yok edilen kiliselerin, tarihi mekanların, kütüphanelerin bir daha yerine nasıl getirilebileceği şüphelidir. Aynı şekilde bir başka önemli mesele de bu savaşlar ve iç çatışmalar sırasında, bazı karanlık odakların üzerine çullandıkları ülkelerin kültürel miraslarını nasıl kaçırdıklarını, nasıl bunları da el değiştirecek şekilde bir kirli pazara sürdüklerini gayet iyi biliyoruz. Suriye'den son 13 yıllık iç savaşta kaçırılan, Irak'taki çatışmalar sırasında kaçırılan, Afganistan'daki çatışmalarda kaçırılan kültürel zenginliklerin hiç kuşkum yok ki birkaç sene sonra herhangi bir müzede ortaya çıkması mukadderdir."
"İnsanın içi cız ediyor"
TBMM Başkanı Kurtulmuş, Türkiye'nin bundan çok çektiğini, kültürel hırsızlığın da en az kültürel zenginliği ortaya çıkarmak isteyen çevreler kadar güçlü ve organize olduğunu ifade etti. Türkiye'nin sadece Troya ve Bergama müzelerinden kaçırılan eserlerinin, Batı'daki birtakım müzelerde bugün sergilendiğini görmenin, gerçekten herkese üzüntü verdiğini dile getiren Kurtulmuş, şöyle devam etti:
"O müzeleri ziyaret ettiğimizde isimlerini vermeyeyim, bir tanesinin fotoğrafını da çektim, Meclis Başkanı olduğum için bir şey diyemediler ama insanın içi cız ediyor. Biliyoruz ki bizim topraklarımıza ait bir Bergama'dan kaçırılan, Troya'dan kaçırılan bir kadın tacı dünyada ikincisi yok. Bugünün imkanlarıyla dahi yapma imkanı yok. Böyle bir tarihi eser, maalesef başka bir ülkede sergileniyor. Aynı şekilde, hem de kendisi bir sanat tarihçi bir Alman arkeolog vasıtasıyla Troya müzesinin neredeyse tamamına yakınının gemilerle kaçırılıp Avrupa’ya taşındığını gayet iyi biliyoruz. Bu kargaşaya, bu sanat hırsızlığına da hep beraber mani olmamız gerekiyor. İşte en son gördük. En iyi korunduğunu zannettiğimiz müzelerden birinde, Louvre Müzesi'nde, dalga geçer gibi dünyanın gözünün içine bakarak, dünyanın en iyi korunduğu zannedilen bir müzeden fevkalade değerli tarihi bir eser kaçırıldı. Bu tarihi eser hırsızlarının ne kadar büyük bir organizasyona sahip olduğu, bir kere daha ortaya konulmuş oldu. İnşallah bundan sonra tarihi eserlerin her birisinin, olduğu yerde korunması, kaçırılmış ve başka ülkelere taşınmış olanların da ait olduğu yerlere döndürülmesi için uluslararası camiaya çağrıda bulunmak ve bunun için bilimsel çalışmalar yapmak bu konferans vesilesiyle bizlerin sorumluluğu olsun.
Bu vesileyle bu tarihi mekanda, bu güzel mekanda, Osmanlı'nın son döneminin geçirildiği, Cumhuriyet'in ilk kuruluş dönemlerinin yaşandığı bu tarihi mekanda sizlerle birlikte olmak, sizleri ağırlamaktan duyduğumuz memnuniyeti ifade etmek istiyorum. Ümit ediyorum ki bu konferansımızın, bu çalışmaların sonunda da sanat tarihine, müzeciliğe ve Milli Saraylar anlamındaki çalışmalara tarihi nitelikte altyapı oluşturacak fevkalade büyük eserler, sonuçlar kazandırılsın.”