Haber: Erva GÜN
(ANKARA) - CHP, "varlık barışı" ile İstanbul Finans Merkezi'ne (İFM) yönelik düzenlemeleri içeren kanun teklifine muhalefet şerhi yazdı. Şerhte, dokunuzcu kez getirilen varlık barışı düzenlemesiyle kaynağı belirsiz ve suç geliri olabilecek kazançların Türkiye’ye girişinin kolaylaştıracağı vurgulandı.
CHP Plan ve Bütçe Komisyonu üyeleri, 7 ayrı kanunda değişiklik ve "varlık barışı" düzenlemesini öngören "Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi"ne muhalefet şerhi yazdı. AK Parti tarafından geçen hafta TBMM’ye sunulan ve Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kabul edilen teklifin TBMM Genel Kurulu'ndaki görüşmelerine salı günü başlanması bekleniyor.
"TORBA KANUN YÖNTEMİ MECLİSİN NİTELİĞİNİ ZAYIFLATIYOR"
Muhalefet şerhinde, teklifin usul yönünden ciddi zaaflar barındırdığı vurgulanarak, birbiriyle ilgisiz konuların tek bir metinde birleştirilmesinin "hakim norm" haline geldiği belirtildi. Bu yöntemin vatandaş mağduriyetine yol açtığını ifade edilen şerhte, "Konu bütünlüğü ve iç tutarlılığı olmayan torba kanun düzenlemesi ile Meclis çalışmalarında komisyon düzleminde ihtisaslaşma anlamsızlaşmakta gerek milletvekillerinin gerekse komisyonların kapasitesinin çok gerisinde bir kanun yapım süreci ortaya çıkmakta ve bu durum parlamento çalışmalarının niteliğini zayıflatmaktadır" değerlendirmesine yer verildi.
Ayrıca teklifin, tali komisyon olan Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonunda görüşülmemesi ve İçtüzüğün öngördüğü 48 saatlik bekleme süresine uyulmaması da "yasama kalitesini düşüren" unsurlar olarak sayıldı.
"CUMHURBAŞKANLIĞI SİSTEMİ TBMM’Yİ NİTELİKLİ YASA YAPMAKTAN ALIKOYUYOR"
Şerhte, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nin mevcut uygulamasının TBMM’yi işlevsizleştirdiği aktarılarak, tekliflerin milletvekilleri aracılığıyla Saray veya bakanlık bürokrasisi tarafından hazırlandığı kaydedildi. Yasa önerilerinin Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından kamuoyuna açıklandıktan sonra Meclis’e gelmesinin, yasamanın özerkliğini yitirdiğinin kanıtı olduğu kaydedilen şerhte, "Yasa önerisi aşamasında başlayan yasama zaafı, TBMM’yi nitelikli yasa yapma hak ve yükümlülüğünden alıkoymaktadır" ifadelerine yer verildi.
"KAYNAĞI SUÇ GELİRİ OLABİLECEK KAZANÇLARIN TÜRKİYE'YE GİRİŞİ KOLAYLAŞACAK"
Şerhte, teklifin geneli üzerine yapılan değerlendirmede, söz konusu düzenlemelerin görünüşte dış kaynak ihtiyacını giderici ve sıcak parayı teşvik etmek amacı taşıdığı, vergi avantajlarını sınırlı bir kesime sunarak aynı zamanda kaynağı suç geliri olabilecek kazaçların "sorgulanmadan ve denetlemeden" Türkiye’ye girişini kolaylaştıracağı vurgulandı.
Kanun teklifindeki düzenlemelerle Türkiye'nin "vergi cennetleri ile mücadele etmek" yerine kendisinin "vergi cenneti" olmaya karar verdiği kaydedilen şerhte, şöyle denildi:
"Bu düzenleme aynı zamanda Türkiye’de olmasına rağmen değişik yöntemlerle vergisiz ve kayıtsız bir şekilde yurtdışına transfer olunan kaynakların 'Sürekli ve kesintisiz Varlık Barışı uygulaması' denilebilecek yöntemlerle ülkeye vergisiz ve denetimsiz transferine neden olabilecektir.
Türkiye’de asgari ücretin en düşük ücret olmaktan çıkıp ortalama ücret haline geldiği, çalışan kesimin neredeyse yüzde 50’sinin ücretlerinin asgari ücret civarında oluştuğu, ayrıca Gelir Vergisi Kanunu'nun oranları belirleyen 103'üncü maddesindeki mevcut durum dikkate alındığında teklifin bazı maddelerinde ayrıcalıklı özel mahallerde çalışanlara ödenen ücretlerle ilgili olarak yer alan düzenlemelerin ödeme gücü, vergi adaleti ve kanun önünde eşitlik ilkeleri açısından değerlendirilmesinde yarar bulunmaktadır.
AKP hükümetinin uyguladığı bir nevi sıcak para girişini amaçlayan kontrollü düşük kur politikası bazı sektörlerdeki üreticileri ve ihracatçıları zor duruma düşürmüştür. Yoğun iflas, konkardato ve işten çıkarmalar yaşanmaktadır."
VARLIK BARIŞINA "KARA PARA" ELEŞTİRİSİ
Varlık barışı düzenlemesinin Anayasa'ya aykırı olduğu, kaynağı belirsiz paraların denetimsiz girişine yol açacağı kaydedilen şerhte, şu ifadelere yer verildi:
"Bu kadar sık yeniden yapılandırma ve varlık barışı düzenlemesi yapan bir ülkede hiçbir vatandaş, hiçbir yurttaşın güven duyarak yurt dışındaki varlığını belli güvencelere rağmen yurt içine aktarması öngörülemez. Yurt dışına giden varlığın nedeni Türkiye’deki ekonomik istikrarsızlıktır, hukuk sistemindeki aksaklıklardır, siyasal istikrarsızlıktır, vergi silahının acımasız bir şekilde mükellefler üzerine bir tehdit unsuru olarak kullanılmasıdır."
Şerhte, düzenlemenin şartların sağlanması halinde hiçbir suretle vergi incelemesi ve tarhiyatı yapılmamasını öngörmesinin "kara para ile mücadeleyi zorlaştıracağı" kaydedildi.
EKONOMİK ANALİZ: "OVP HEDEFLERİ GERÇEKÇİ DEĞİL"
Muhalefet şerhinde Türkiye ekonomisinin bütçe ve cari açık olarak "ikiz açık" kıskacında olduğu, Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) verilerine göre 2026 yılı enflasyon hedeflerinin tutmasının imkansız hale geldiği kaydedilerek, hükümetin Orta Vadeli Program (OVP) hedeflerinin gerçekçi olmadığı savunuldu.
İktidarın dezenflasyon politikasının imalat sanayinde iflaslara ve işsizliğe yol açtığı ifade edilirken, tarım sektörünün milli gelirden aldığı payın yüzde 5,2 ile "tarihi dip seviyesine" gerilediği hatırlatıldı.
VERGİ ADALETİ VE ANAYASA'YA AYKIRILIK
Teklifle İstanbul Finans Merkezi’nde (İFM) çalışan nitelikli personelin ücretlerine getirilen vergi istisnalarının "Anayasa'nın eşitlik ilkesine aykırı" bulunduğu ifade edilen şerhte, İFM içindeki bir personelin ücretine brüt asgari ücretin 5 katı, dışındakilere ise 3 katı istisna uygulanmasının Anayasa'nın "vergi ödevi" ve "eşitlik" ilkelerine aykırı olduğu belirtildi.
